Warszawa - Polin

Muzeum Historii Żydów Polskich POLIN znajduje się na warszawskim Muranowie, w miejscu o wyjątkowym znaczeniu historycznym — w centrum dawnej dzielnicy żydowskiej, podczas okupacji włączonej do getta. Gmach stanął naprzeciwko Pomnika Bohaterów Getta autorstwa Natana Rapaporta, w otoczeniu powojennej zabudowy osiedla wzniesionego na gruzach zniszczonej części miasta. Budynek zaprojektowała fińska pracownia Lahdelma & Mahlamäki, której koncepcja zwyciężyła w międzynarodowym konkursie architektonicznym w 2005 roku. Prosta, niemal sześcienna bryła nawiązuje skalą i powściągliwością do sąsiedniego pomnika oraz modernistycznej zabudowy Muranowa. Elewacje pokrywają szklane panele z powtarzającym się słowem „Polin”, zapisanym alfabetem łacińskim i hebrajskim. Nazwa odwołuje się zarówno do Polski, jak i do legendy o przybyciu Żydów na jej ziemie. Spokojna forma zewnętrzna kontrastuje z organicznym pęknięciem przecinającym gmach. Motyw ten bywa odczytywany jako symbol przerwania wielowiekowej historii polskich Żydów, ale również jako przejście prowadzące ku światłu. Architektura muzeum nie ogranicza się więc do funkcji pomnika — tworzy miejsce opowiadające o tysiącu lat życia, kultury i współistnienia.